Gökyüzüne Dijital Otoyollar Geliyor: İHA Koridorları Kuruluyor

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, 'dron otoyolu' olarak adlandırılan insansız hava aracı (İHA) koridorlarının hukuki altyapısının tamamlandığını duyurdu. Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) tarafından 30 Temmuz'da yayımlanan İnsansız Hava Aracı Sistemleri Talimatı (SHT-İHA) çerçevesinde hayata geçirilecek düzenleme ile İHA'ların uzun mesafeli, otonom ve görüş hattı dışındaki uçuşları için özel hava sahası koridorları belirlenecek. Bakan Uraloğlu, "Gökyüzünde dijital olarak tanımlanmış hava yolları oluşturacağız. Böylece insansız hava araçları, belirlenen güzergâhlarda emniyetli ve kontrollü şekilde uçabilecek. Karayolu trafiğinden bağımsız yeni bir taşımacılık imkânının önünü açacağız" ifadelerini kullandı.

İHA koridorlarının sınırları, giriş-çıkış noktaları, uçuş yönleri, kapasiteleri ve araçlar arasındaki minimum mesafe kriterleri SHGM tarafından diğer kurumlarla koordineli şekilde dijital olarak tanımlanacak. Tüm bu veriler, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü'nün merkezî dijital platformu olan İnsansız Hava Aracı Takip ve Trafik Yönetim Sistemi (İHATTYS) üzerinden paylaşılacak. Uraloğlu, "İnsansız hava araçlarının yazılımları bu verileri doğrudan okuyabilecek ve uçuşlar belirlenen kurallar çerçevesinde gerçekleştirilecek. Koridorları yasak, tahditli ve tehlikeli bölgeler ile NOTAM yayımlanan sahaları kesmeyecek şekilde planlayacağız" dedi.

İlgili haber: Sakaltutan Geçidi'nde Kar ve Tipi Ulaşımı Durdurdu

Yapay zekâ desteğiyle optimize edilecek rotalar sayesinde en kısa yol ve faz farkı esas alınarak otonom uçuşlar gerçekleştirilecek. Uçuşların kontrolü İHATTYS üzerinden sağlanırken; ihtiyaç halinde güzergâh değişikliği yapılabilecek, uçuş sınırları daraltılabilecek veya araçların inişi sağlanarak uçuşlar sonlandırılabilecek. Bağlantı kopması durumunda ise araçlar, yerleşim yerlerinden uzak, önceden belirlenmiş kurtarma alanlarına yönlendirilecek.

Sistemin özellikle sağlık ve lojistik sektörlerinde kritik roller üstlenmesi bekleniyor. Bakan Uraloğlu, dron otoyollarının şehirlerarası kargo taşımacılığı, lojistik merkezler arası otonom seferler, hastaneler arası kan, ilaç, aşı ve tıbbi numune transferleri ile ulaşımın zor olduğu bölgelere ikmal sağlanmasında kullanılacağını belirtti. Ayrıca fabrikalar, limanlar ve organize sanayi bölgeleri arasındaki parça transferlerinin yanı sıra enerji hatları, boru hatları, demiryolları ve karayollarının denetimlerinde de bu koridorlardan faydalanılacak.

İlgili haber: Doğu Anadolu'da Kar ve Zirai Don Alarmı

İHA koridorlarının hobi amaçlı uçuşlara kapalı olacağını vurgulayan Bakan Uraloğlu, uçuşların sıkı teknik şartlara ve yetkilendirmelere tabi olacağını belirtti. Sadece P2 lisansına sahip pilotların, SHGM'den operasyonel yetki alarak yetkili işletmeler bünyesinde uçuş yapabileceğini kaydeden Uraloğlu, "Kullanılacak insansız hava araçlarının tescilli olması, uzaktan tanımlama, coğrafi sınırlama ve gerekli yazılım sertifikalarına sahip olması zorunlu olacak. Her uçuş öncesinde İHATTYS üzerinden bildirim yapılacak" şeklinde konuştu. Koridor güzergâhlarının ihtiyaçlar doğrultusunda belirlenip İHATTYS üzerinden ilan edileceği eklendi.