Göçmen Kuşlar İçin Güvenli Gökyüzü Seferberliği

Aydem Enerji grup şirketlerinden Adm Elektrik ve Gdz Elektrik, 10 Ekim Dünya Göçmen Kuşlar Günü kapsamında, ortaklaşa yürüttükleri koruma faaliyetlerinin yeni stratejisini açıkladı. Daha önce 'Leyleklere Yeni Yuva' adıyla başlatılan çalışma, kapsamı genişletilerek 'Göçmen Kuşlar İçin Güvenli Gökyüzü' projesine dönüştürüldü. Aydın, Denizli, Muğla, İzmir ve Manisa illerini kapsayan proje ile göçmen kuşların günlük uçuş güzergâhları ve göç rotaları incelenerek, elektrik hatlarından kaynaklanan risklerin minimize edilmesi amaçlanıyor.

Doç. Dr. Ortaç Onmuş ve Yüksek Biyolog Muhammet Ertem'in bilimsel katkılarıyla yürütülen proje, bölgedeki tüm göçmen kuşların beslenme, dinlenme ve uçuş alanlarındaki tehlikelerin belirlenmesine odaklanıyor. Şirketler, elektrik dağıtım hizmetlerini canlıların yaşam hakkını gözeterek geliştirme vizyonuyla, bilimsel verileri operasyonel süreçlerine entegre etmeyi hedefliyor.

İlgili haber: Çocukların Sabrı ve Ekip Ruhu 3 Bin Parçalık Yapbozla Taçlandı

Çalışmalar kapsamında, leyleklerin elektrik direklerindeki yuvaları platformlarla yükseltilerek güvenli hale getirilirken, hatlarda bakım ve yalıtım işlemleri gerçekleştiriliyor. Muhtarlar, yerel halk ve gönüllülerin bildirimleriyle doğal ve platform yuvalar incelenirken, sulak alanlarda ve göç koridorlarında sonbahar kuş sayımları başlatıldı. Bu sayımlar yıl boyunca devam ederek kapsamlı bir tür envanteri oluşturulacak. Ayrıca, uçuş güzergâhları üzerindeki riskli noktalar tespit edilerek yalıtım çalışmaları yürütülüyor.

Ege Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Zooloji Anabilim Dalı öğretim üyesi Doç. Dr. Ortaç Onmuş, koruma önlemlerinin kuşların hareketlerine göre planlandığını belirterek, "Bir bölgede hangi kuş türlerinin bulunduğunu bilmenin yanında, o alanı ne zaman ve nasıl kullandıklarını da anlamamız gerekiyor. Göç dönemindeki yoğunluk ile üreme ya da kışlama dönemindeki hareketlilik farklılaşabiliyor. Bu nedenle gözlem ve sayımları yılın farklı dönemlerine yaymayı planlıyoruz. Elde edeceğimiz bilgilerle kuşların uçuş güzergâhlarını değerlendirecek, elektrik hatları ile ilgili risklerin yüksek olduğu noktalarda alınması gereken önlemleri belirleyeceğiz" ifadelerini kullandı.

Projenin yeni aşamasında, seçilen kuşlara GPS-GSM takip cihazları takılarak göç hareketleri ve dinlenme alanları izlenecek. Coğrafi Bilgi Sistemleri ile oluşturulacak risk haritaları, bakım ve yalıtım çalışmalarında önceliklerin belirlenmesini sağlayacak. Ayrıca, büyük kuşların kanat açıklıkları dikkate alınarak teller arası mesafeler düzenlenecek ve sisli havalarda çarpma riskini azaltmak için görünürlüğü artıran ekipmanlar kullanılacak. Milas ve Çivril'deki sulak alanlar ve çevresindeki hatlar, kuş dostu uygulamalar için pilot bölge olarak seçildi.

İlgili haber: Toroslar'ın Zirvesinde Doğal Yaşam ve Geleneksel Harnup Pekmezi Üretimi

Ege Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü'nden Yüksek Biyolog Muhammet Ertem ise sahadaki verilerin teknik önlemlere yön vereceğini vurgulayarak, "Kuşların tellere çarpması ile akıma kapılması farklı riskler, dolayısıyla farklı önlemler gerektiriyor. Takip cihazlarıyla leyleklerin hareketlerini ve elektrik hatlarının çevresinde yoğun olarak dinlendikleri noktaları daha ayrıntılı incelemeyi planlıyoruz. Bu bilgiler, hangi hatlara yalıtım yapılması ve nerede tellerin görünürlüğünün artırılması gerektiğini belirlememize yardımcı olacak. Bir sonraki aşamada doğal yuvalarda ve platform yuvalarda elektrik ve manyetik alan ölçümleri de yapacağız. Ölçüm sonuçlarını karşılaştırarak gelecekteki yuva tasarımları ve elektrik hatlarında yapılması gereken iyileştirmeler için bilimsel veri oluşturmayı hedefliyoruz" şeklinde konuştu.