Finansal Krizler ve Madoff Örneği: Kayıpların Telafisi İçin Yeni Bir Yol Haritası
Türkiye'nin 2005 yılındaki Bankacılık Kanunu düzenlemesinde olduğu gibi, sermaye piyasalarındaki krizlerin aşılmasında da benzer hukuki adımlar atılabilir. ABD'deki tarihi Madoff vakasında uygulanan 'servet geri alma' yöntemi, mağduriyetlerin giderilmesi adına ülkemiz için de önemli bir model oluşturmaktadır. Bu kapsamda haksız kazançların ve şişkin kârların tahsili, yatırımcıların anaparalarını büyük oranda kurtarmasını sağlayabilir.
Türkiye, 2005 yılında Bankacılık Kanunu'nu yenilerken finansal sistemin güvenliğini sağlamak adına kritik bir hamle yapmıştı. Banka kaynaklarını usulsüz şekilde kullanarak kurumu zarara uğratanlara karşı ispat yükümlülüğü tersine çevrilmiş; suçlanan eski yöneticiler işlemlerini kanıtlamak zorunda bırakılmıştı. Anayasa Mahkemesi de kamu alacaklarının hızlı tahsili ve finansal istikrarın korunması gerekçesiyle bu düzenlemeyi onaylamıştı. Günümüzde tartışılan fon krizi karşısında benzer adımların sermaye piyasası için de atılması, hatta daha da ileriye gidilmesi bekleniyor. Emlak Katılım'a devredilen yapılarla sorunun tabana yayılması önlenirken, problemli alanlar karantinaya alındı. Ancak bu sürecin idari ve yasal boşluklar açısından da incelenmesi büyük önem taşıyor.
Şimdi temel öncelik, yatırımcıların yaşadığı kayıpların telafi edilmesi. Savcılık ve MASAK'ın hızlı müdahaleleri sayesinde mal kaçırma girişimlerinin önüne geçilirken, el konulan varlıkların nakde çevrilmesi bekleniyor. Bu noktada ABD'deki Bernie Madoff vakası dikkat çekici bir örnek teşkil ediyor. 2008 krizinde batan ve binlerce kişiyi mağdur eden sistemin ardından başlatılan servet geri alma operasyonu, hukuk ve finans tarihinde bir ilk oldu. Tasfiye heyeti, hayali kârların ödenmesinden vazgeçerek yatırımcıların hak iddia edebileceği tutarı net anapara ile sınırlandırdı. Bununla birlikte, sistemden anaparalarından fazla sahte kâr çeken kişilerden bu paralar haksız zenginleşme gerekçesiyle geri alındı.
İlgili haber: Ankara'da Kaçakçılık Operasyonu: 21 Şüpheli Yakalandı
Bu yöntemle toplanan milyarlarca dolar sayesinde dünya genelindeki 40 binden fazla mağdurun kayıplarının yüzde 94'ü ödendi. Türkiye'de ise benzer yasal düzenlemeler yapılmadığı takdirde zarar karşılama oranının yüzde 10 ile 25 arasında kalacağı tahmin ediliyor. Ancak geçmişe dönük köpük karların ve haksız kazançların tahsil edilmesi halinde, yatırımcıların anaparalarını büyük oranda kurtarması mümkün görülüyor.
Yorum Yap