ABD'de Kritik Ara Seçimler: Kongre'nin Kaderi Belirleniyor

Amerika Birleşik Devletleri'nde son yılların en çekişmeli süreçlerinden biri olarak nitelendirilen ara seçimler bugün gerçekleştiriliyor. Seçmenler, Başkan Donald Trump'ın görev süresinin ikinci yarısında Temsilciler Meclisi ve Senato'dan oluşan Kongre'nin yönetimini hangi partinin üstleneceğini belirleyecek. Demokrat Parti, Kongre'nin her iki kanadını da Cumhuriyetçilerden geri almayı amaçlıyor.

Toplamda yaklaşık 210 milyon kayıtlı seçmenin oy kullanacağı seçimlerde, Temsilciler Meclisi'ndeki 435 sandalyenin tamamı ile Senato'daki 100 koltuğun 35'i için yarışılıyor. Seçim kapsamında, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve Başkan Yardımcısı James David Vance'in boşalttığı koltuklar için Florida ve Ohio'da özel seçimler düzenleniyor. Ayrıca 36 eyalette yeni valiler, eyalet meclisi üyeleri ve yerel yetkililer seçilecek. Bu seçimler aynı zamanda mevcut başkanın performansına yönelik bir referandum niteliği taşıyor.

İlgili haber: Suudi Arabistan Mekke Bölgesinde İHA Saldırısını Engelledi

Şu anki tabloda Cumhuriyetçiler Kongre'nin her iki kanadında da çoğunluğa sahip. Ancak Demokratların Temsilciler Meclisi'nde 3, Senato'da ise 4 sandalye kazanması durumunda kontrol onlara geçecek. Bu değişim, Demokratlara yasaları engelleme ve Trump yönetimine karşı soruşturmalar başlatma yetkisi tanıyacak. Temsilciler Meclisi'nde Cumhuriyetçilerin 218, Demokratların 214 sandalyesi bulunurken; bir bağımsız üye Cumhuriyetçilerle birlikte hareket ediyor ve iki sandalye boş durumda.

Senato'da ise Cumhuriyetçilerin 53, Demokratların 45 senatörü var. İki bağımsız senatörün Demokratlarla birlikte hareket etmesiyle Demokrat blok 47 sandalyeye ulaşıyor. Seçime giren 35 sandalyenin 22'si Cumhuriyetçilere, 13'ü Demokratlara ait. Demokratların kontrolü ele geçirmesi için net 4 sandalye daha kazanarak 51 sayısına ulaşması gerekiyor. Oylama sonucunda 50-50'lik bir eşitlik oluşursa, oy kullanma yetkisi bulunan ABD Başkanı James David Vance nedeniyle kontrol Cumhuriyetçilerde kalacak. Analistler, Senato çoğunluğunu elde etmenin Temsilciler Meclisi'ne kıyasla daha zor olduğunu belirtiyor.

Temsilciler Meclisi'nin kontrolü Demokratlara geçerse, Cumhuriyetçilerin yasaları engellenebilir, Trump yönetimi soruşturulabilir ve başkanı azletme süreci başlatılabilir. Ayrıca hükümet fonlaması üzerinde nüfuz sahibi olacaklar. Ancak her yasa tasarısının her iki meclisten onay alması gerektiği için, Cumhuriyetçi çoğunluktaki bir Senato tek başına yasa geçiremeyecek.

Senato'nun Demokratların kontrolüne geçmesi durumunda ise yasalar engellenebilir; federal yargıçlar, Yüksek Mahkeme üyeleri, kabine üyeleri ve büyükelçiler gibi başkan adayları reddedilebilir. Federal yargıçların ömür boyu görev yapması nedeniyle bu durum, Trump dönemi sonrasında da etkilerini sürdürecek. Ayrıca azil süreçlerinde yargılama yetkisi Senato'dadır; ancak bir başkanı görevden almak için gereken 3'te 2 çoğunluğa hiçbir partinin ulaşması beklenmiyor. Demokratlar her iki meclisi de kazansa bile, Trump'ın veto yetkisi nedeniyle tam kontrol sağlayamayacak; vetoyu geçersiz kılmak için yine her iki mecliste 3'te 2 çoğunluk gerekecek.

Seçmen katılımı tarafında California 23.2 milyon, Texas 17.4 milyon ve Florida 13.6 milyon kayıtlı seçmenle öne çıkıyor. Bu üç eyalet toplam seçmenlerin yaklaşık yüzde 26'sını oluşturuyor. Ara seçimlerde katılım oranı genellikle başkanlık seçimlerinden daha düşük seyrediyor; 1944'ten bu yana ara seçimlerde ortalama katılım yüzde 42, başkanlık seçimlerinde ise yüzde 58 oldu. Erken oylama ve posta yoluyla şu ana kadar 54 milyondan fazla kişi oy kullandı.

İlgili haber: Kerkük'te Elektrik Zammı İsyanı: Şehir Karanlığa Gömüldü

Seçimlerin ana gündem maddeleri arasında enflasyon ve işsizlik yer alıyor. Seçmenler, özellikle Trump'ın İran'a savaş başlatma kararıyla derinleşen yüksek yaşam maliyetlerinden şikayetçi. Göçmenlik konusunda Cumhuriyetçiler sert önlemlerin faydalı olduğunu savunurken, ICE biriminin rekor tutuklamaları tepki topladı ve Demokratlar bu durumu kampanyalarında kullandı. Cumhuriyetçiler ise vergi indirimlerini başkanın başarıları olarak öne çıkarıyor.